Haziran 19, 2019, 07:44:42 ÍS
Haberler:

De ki: O bilgi, ancak Allah'a mahsustur. Ben ise sadece apa├ž├Żk bir uyar├Żc├Ży├Żm. (Mulk -25)

KURBAN ├ŁBADET├Ł

Ba■latan ...Tefekk├╝r..., Kasřm 13, 2009, 06:44:23 ÍS

« ÷nceki - sonraki »

0 ▄ye ve 1 Ziyaretši konuyu incelemekte.

...Tefekk├╝r...

Toplumda Yard├Żmla├żma ve Dayan├Ż├żma Ruhunu Canl├Ż Tutan ├Łbadet
Kurban ├Łbadeti

Din├« bayramlar├Żm├Żzdan olan Kurban Bayram├Ż'n├Żn arefe ve bayram g├╝nleri, ├Łsl├óm d├╝nyas├Żn├Żn en se├žkin g├╝nleridir ├ç├╝nk├╝ arefe g├╝n├╝ d├╝nyan├Żn her taraf├Żndan gelen hac├Ż adaylar├Ż; Mekke'deki Arafat alan├Żnda toplanarak, Allah'a y├Ânelmekte ve O'ndan af ve ba├░├Ż├ż dilemektedirler Oradaki bu manzara, ├Łsl├óm'├Żn birlik ve karde├żli├░e verdi├░i ├Ânemin bir simgesidir
Din├« bayramlar├Żm├Żzdan olan Kurban Bayram├Ż'n├Żn arefe ve bayram g├╝nleri, ├Łsl├óm d├╝nyas├Żn├Żn en se├žkin g├╝nleridir ├ç├╝nk├╝ arefe g├╝n├╝ d├╝nyan├Żn her taraf├Żndan gelen hac├Ż adaylar├Ż; Mekke'deki Arafat alan├Żnda toplanarak, Allah'a y├Ânelmekte ve O'ndan af ve ba├░├Ż├ż dilemektedirler Oradaki bu manzara, ├Łsl├óm'├Żn birlik ve karde├żli├░e verdi├░i ├Ânemin bir simgesidir Di├░er taraftan mal├« bir ibadet olan ve sosyal yard├Żmla├żmay├Ż sa├░layan "Kurban" da bu g├╝nlerde yerine getirilmektedir
S├Âzl├╝kte; yakla├żmak, yak├Żnl├Żk peyda etmek anl----- gelen kurban, din├« terim olarak; ibadet niyetiyle kurban kesme g├╝nlerinde, belirlenmi├ż bir hayvan├Ż Allah r├Żzas├Ż i├žin kesmektir Buna "Udhiyye" de denir
Mezheplerin ├žo├░una g├Âre udhiyye kurban├Żn h├╝km├╝ s├╝nnettir Hanefi f├Żkh├Żnda tercih edilen g├Âr├╝├ż ise bunun vacip oldu├░udur Kurban ibadeti, Hicretin ikinci y├Żl├Żnda eda edilmeye ba├żlanm├Ż├ż ve Hz Peygamber de vefat├Żna kadar on y├Żla yak├Żn bir s├╝re hep Kurban (udhiyye) kesmi├żtir(1)
Kurban ibadetinin tarihi olduk├ža eskidir Hemen b├╝t├╝n semav├« dinlerde kurban kesmek, insan├Ż Allah'a manen yakla├żt├Żran ve ula├żt├Żran bir ibadet say├Żlm├Ż├żt├Żr Biraz ├Ânce de belirtti├░imiz gibi kurban, "kurbet" yani Allah'a yak├Żnl├Żk manas├Żna gelmektedir
Hz Adem'in iki o├░lunun kurban kesmelerinin Kur'an-├Ż Kerim'de s├Âz konusu edilmesi, bu ibadetin ne kadar eskilere gitti├░ini g├Âsterir Konu ile ilgili olarak ayette ├ż├Âyle buyrulmaktad├Żr: "Ey Muhammed! Onlara Adem'in iki o├░lunun k├Żssas├Żn├Ż do├░ru olarak anlat! ├Łkisi birer kurban sunmu├żlard├Ż da birinin ki kabul edilmi├ż; di├░erinin ki ise kabul edilmemi├żti''(2)
├Łslam'daki kurban ibadetinin Hz ├Łbrahim ve Hz ├Łsmail ile de yak├Żn ilgisi vard├Żr ├×├Âyle ki: Hz ├Łbrahim, bir o├░lu olursa, Allah yolunda onu kurban edece├░ini adam├Ż├żt├Ż Aradan uzun bir zaman ge├žtikten sonra o├░ullar├Ż olmu├ż, fakat o, ada├░├Żn├Ż unutmu├żtu R├╝yadakendisini, o├░lu ├Łsmail'i kurban ediyor g├Âr├╝nce, ada├░├Żn├Ż hat├Żrlam├Ż├żt├Ż Konuyu o├░lu ├Łsmail'e a├žm├Ż├ż, o├░lu da bu emre b├╝y├╝k bir teslimiyyet g├Âstermi├żti Bu konuda Kur'an-├Ż Kerim'de ├ż├Âyle buyrulmaktad├Żr: ''(├Łsmail) babas├Ż ├Łbrahim'le birlikte y├╝r├╝y├╝p gezecek ├ža├░a gelince: 'Ey o├░ulcu├░um! R├╝yada seni bo├░azlad├Ż├░├Żm├Ż g├Âr├╝yorum, bir d├╝├ż├╝n, ne dersin? Dedi (├Łsmail'de): Ey babac├Ż├░├Żm! Ne ile emrolundunsa yap, Allah dilerse beni sabredenlerden oldu├░umu g├Âreceksin' dedi B├Âylece ikisi de Allah'a teslimiyyet g├Âsterip, babas├Ż o├░lunu aln├Ż ├╝zerine yat├Żr├Żnca, Biz:
-Ey ├Łbrahim! R├╝yay├Ż ger├žek yapt├Żn, i├żte biz iyi davrananlar├Ż b├Âylece m├╝kafatland├Żr├Żr├Żz'' diye seslendik Do├░rusu bu apa├ž├Żk bir deneme idi Ona, fidye olarak b├╝y├╝k bir kurbanl├Żk verdik Sonra gelenler i├žin de '├Łbrahim'e selam olsun' diye ona iyi bir ├╝n b├Żrakt├Żk ├Ł├żte biz iyileri b├Âylece m├╝kafatland├Żr├Żr├Żz''(3)
├çok eski zamanlardan beri s├╝r├╝p gelen kurban gelene├░i hatta insanlar├Ż kurban etme inanc├Ż Hz Peygamber'in zaman├Żna kadar devam etmi├ż, Abd├╝lmuttalip, o├░lu, Hz Muhammed'in babas├Ż Abdullah'├Ż kurban etmeye te├żebb├╝s etmi├ż, sonra vazge├žmi├żti Bundan dolay├Ż Sevgili Peygamberimiz: ''Ben iki kurbanl├Ż├░├Żn ├žocu├░uyum'' (4) buyurmu├żtur Kurban, gerek fert gerekse toplum a├ž├Żs├Żndan ├že├żitli yararlar ta├ż├Żyan mal├« bir ibadettir Ki├żi kurban kesmekle Allah'├Żn emrine boyun e├░mi├ż ve kulluk bilincini korudu├░unu canl├Ż bir bi├žimde ortaya koymu├ż olur M├╝'minler her kurban kesiminde Hz ├Łbrahim ile o├░lu Hz ├Łsmail'in Y├╝ce Allah'├Żn buyru├░una mutlak itaat konusunda verdikleri ba├żar├Żl├Ż s├Żnav├Żn hat├Żras├Żn├Ż tazelemi├ż ve kendilerinin de benzeri bir itaate haz├Żr oldu├░unu sembolik davran├Ż├żla g├Âstermi├ż olmaktad├Żrlar
Kurban, toplumda karde├żlik, yard├Żmla├żma ve dayan├Ż├żma ruhunu canl├Ż tutar, sosyal adaletin ger├žekle├żmesine katk├Żda bulunur ├ľzellikle et sat├Żn alma imkan├Ż hi├ž bulunmayan veya ├žok s├Żn├Żrl├Ż olan yoksullar├Żn bulundu├░u ortamlarda onun bu rol├╝n├╝ daha belirgin bi├žimde g├Ârmek m├╝mk├╝nd├╝r Zengine mal├Żn├Ż, Allah'├Żn r├Żzas├Ż, yard├Żmla├żma ve ba├żkalar├Żyla payla├żma yolunda harcama zevk ve al├Ż├żkanl├Ż├░├Żn├Ż verir, onu cimrilik hastal├Ż├░├Żndan, d├╝nya mal├Żna tutkunluktan kurtar├Żr Fakirin de varl├Żkl├Ż kullar arac├Żl├Ż├░├Żyla Allah'a ├ż├╝kretmesine, d├╝nya nimetinin yery├╝z├╝ndeki da├░├Żl├Żm├Ż konusunda karamsarl├Żk ve d├╝├żmanl├Żktan kendini kurtarmas├Żna ve kendini toplumun bir ├╝yesi olarak hissetmesine vesile olur
Ramazan Bayram├Ż'nda f├Żt├Żr sadakas├Ż, Kurban Bayram├Ż'nda etle g├╝nl├╝k r├Żz├Żk temin etme kayg├Żs├Żndan kurtar├Żlan fakirlerin, bir ne├że ve sevinme g├╝n├╝ olan bayramlara ger├žekten ve g├Ân├╝lden kat├Żlmalar├Ż sa├░lanm├Ż├ż olur Allah r├Żzas├Ż ve fakirlere et ikram├Ż ├żartlar├Ż yerine getirilirse; bundan sonra, kurban├Żn etinden ├žoluk-├žocu├░un yedi├░i k├Żs├Żm i├žinde insan sevap al├Żr
Kurban Bayram├Ż sebebiyle milyonlarca hayvan├Żn bo├░azland├Ż├░├Żn├Ż ve geni├ż ├žapta mal varl├Ż├░├Żna k├Ży├Żld├Ż├░├Żn├Ż ileri s├╝r├╝p, kurban kesmenin ekonomik bak├Żmdan sak├Żncal├Ż oldu├░unu s├Âyleyenler bulunabilir Ancak, kesilen kurbanlar├Żn, t├Żrnaklar├Żna var├Żncaya kadar en k├╝├ž├╝k par├žas├Żn├Ż zayi etmemek pekala m├╝mk├╝nd├╝r, genellikle b├Âyle de olmaktad├Żr Ayr├Żca, kurbanlar├Żn kesildi├░i ayda kasaplar├Żn kestikleri hayvanlar├Żn say├Żlar├Żnda bir azalma olmaktad├Żr Zenginler her zaman et yediklerinden, kurban kesimi suretiyle et t├╝ketiminde meydana gelen art├Ż├ż, daha ziyade, ya hi├ž et y├╝z├╝ g├Ârmeyen fakirler veya yeterince et yiyemeyen orta tabaka lehinde olmaktad├Żr Zaten meselenin sosyal adalet ve yard├Żmla├żma cephesi de budur
Di├░er taraftan, kurban kesme gelene├░inin, besicili├░i te├żvik etti├░i, i├żsizlere i├ż sahas├Ż a├žt├Ż├░├Ż, pazarlara hareket getirdi├░i, zenginlere kurban satan fakirlerin ve orta hallilerin durumlar├Żn├Żn iyile├żti├░i bir ger├žektir
Tekbir getirilerek kurban kesenlerle hac├Żlar aras├Żnda bir benzerlik vard├Żr Mekke'ye gidemeyenler, bu suretle hac├Żlar├Żn ulv├« duygular├Żna ortak olurlar, ayn├Ż hayat├Żn bir ├Ârne├░ini ya├żarlar
Kur'an-├Ż Kerim'de: "Onlar├Żn (kesilen kurbanlar├Żn) ne etleri ne de kanlar├Ż Allah'a ula├ż├Żr; fakat O'na sadece (iyi duygu ve niyetiniz) ula├ż├Żr Sizi hidayete erdirdi├░inden dolay├Ż, Allah'├Ż b├╝y├╝k tan├Żyas├Żn├Żz diye O, bu hayvanlar├Ż b├Âylece sizin istifadenize verdi (Ey Muhammed!) G├╝zel davrananlar├Ż m├╝jdele''(5) buyurulmaktad├Żr Buna g├Âre kurban ibadetinde ├Ânemli olan, sadece kan├Ż ak├Żtmak veya et yemek yahut da din├« bir gelene├░i yerine getirnek de├░il, Allah r├Żzas├Ż i├žin maksad├Ż ve hikmeti tahakkuk ettirecek ├żekilde kurban kesmektir(6) Kesim i├żlemi tamamland├Żktan sonra ├ževre temizli├░inin iyice yap├Żlmas├Ż, hayvan├Żn artan par├žalar├Żn├Żn topra├░a derince g├Âm├╝lmesi, m├╝mk├╝n oldu├░u ├Âl├ž├╝de d├Ż├żar├Żda hi├žbir par├žan├Żn b├Żrak├Żlmamas├Ż gerekir Bu husus, kurbanl├Żk hayvana ve kurban ibadetine kar├ż├Ż g├Âsterilecek sayg├Żn├Żn bir gere├░i oldu├░u gibi, ├Âzellikle b├╝y├╝k ├żehirlerde ve kalabal├Żk yerle├żim birimlerinde sa├░l├Żk kurallar├Ż ve ├ževre temizli├░i a├ž├Żs├Żndan da son derece ├ÂnemlidirKurban kesmenin ve etini ihtiya├ž sahiblerine da├░├Żtman├Żn ecrini, ├ževre kirlili├░i meydana getirerek ve kul haklar├Żn├Ż ihlal ederek azaltmamak gerekir
Kurban bayr----- yakla├żt├Ż├░├Żm├Żz ├żu g├╝nlerde, halk├Żm├Żzdan, kurban ile ilgili pek ├žok soru gelmektedir Bunlardan ├Ânemli g├Ârd├╝├░├╝m├╝z baz├Ż sorularla, bunlar├Żn cevaplar├Żn├Ż burada zikretmek istiyorum
Kurban kesme y├╝k├╝ml├╝l├╝├░├╝n├╝n ├żartlar├Ż nelerdir?
Bir kimsenin kurban kesmekle y├╝k├╝ml├╝ say├Żlmas├Ż i├žin bulunmas├Ż gereken ├żartlara vucub ├żartlar├Ż denilir Kurban kesmenin s├╝nnet oldu├░unu s├Âyleyenlere g├Âre ise bunlar s├╝nnet olu├żun ├żartlar├Żd├Żr Bir kimsenin kurban kesmekle y├╝k├╝ml├╝ olabilmesi i├žin ├żu ├żartlar aran├Żr:
a) M├╝sl├╝man olmak
b) Ak├Żll├Ż ve ergenlik ├ža├░├Żna girmi├ż olmak
c) Yolcu olmamak, yani mukim olmak
d) Dinen zengin olmak
Buradaki zenginlikten maksat; ki├żinin temel ihtiya├žlar├Żndan ba├żka 8018 gr alt├Żn veya bunun k├Żymetinde mal veya paraya sahip olmas├Ż demektir Zekattaki zenginlik ├Âl├ž├╝s├╝ ile, kurbandaki zenginlik ├Âl├ž├╝s├╝ ayn├Ż olmakla beraber, zekatta oldu├░u ├╝zere, mal├Żn art├Żc├Ż olmas├Ż ├żart olmad├Ż├░├Ż gibi, ├╝zerinden bir y├Żl ge├žmi├ż olmas├Ż da gerekmez Daha ├Ânce fakir iken, kurban kesme g├╝nlerinde, biraz ├Ânce bahsedilen zenginlik ├Âl├ž├╝s├╝ne ula├żan kimse, kurban kesmekle y├╝k├╝ml├╝ olur
Ailede bir ki├żinin kurban kesmesi yeterli mi? yoksa t├╝m aile fertlerinin kurban kesmesi gerekir mi?
├Łsl├óm dininde; ailede "mal birli├░i de├░il", "mal ayr├Żl├Ż├░├Ż" prensibi vard├Żr Yani bir aile i├žinde de olsa, herkesin mal├Ż kendisine aittir Bir kimse, babas├Żn├Żn, e├żinin veya o├░lunun servetiyle zengin say├Żlamaz Baba fakir oldu├░u halde o├░lu; koca fakir oldu├░u halde kar├Żs├Ż zengin olabilir Bu bak├Żmdan, aile i├žinde, di├░er ├żartlarla beraber kimler dinen zengin say├Żl├Żrsa, sadece onlar kurban kesmekle y├╝k├╝ml├╝ olurlar Hepsi zengin say├Żl├Żrsa, her birinin, ayr├Ż ayr├Ż kurban kesmesi gerekir Aile i├žinde zengin say├Żlan kimse yoksa, hi├ž biri kurban kesmekle y├╝k├╝ml├╝ olmaz
Hangi hayvanlardan kurban olur ve kurbanl├Żk hayvanda bulunmas├Ż gereken ├Âzellikler nelerdir?
Kurban; koyun, ke├ži, s├Ż├░├Żr, manda ve deveden olur Bu hayvanlar├Żn erkekleri kurban edilebilece├░i gibi, di├żileri de kurban edilebilir Bunlardan devenin be├ż, s├Ż├░├Żr ile mandan├Żn iki, koyun ile ke├žinin bir ya├ż├Żn├Ż doldunnu├ż olmalar├Ż gerekir Ancak, koyunun semizlik ve g├Âsteri├ż olarak bir ya├ż├Żndakilerle ayn├Ż olmas├Ż halinde alt├Ż ay├Żn├Ż tamamlad├Żktan sonra kurban edilebilir Tavuk, kaz, ├Ârdek, deve ku├żu, ceylan gibi hayvanlar├Żn kurban olarak kesilmesi ge├žerli de├░ildir Koyun ve ke├ži sadece bir ki├żi i├žin; deve, s├Ż├░├Żr ve manda ise yedi ki├żiyi a├żmamak ├╝zere ortakla├ża kurban olarak kesilebilir Yedi ki├żiyi ge├žmemek ├żart├Żyla , ortaklar├Żn tek veya ├žift olmalar├Żnda bir fark yoktur
Bir hayvan├Żn kurban olmas├Żna engel olan kusurlar nelerdir?
Kurbanl├Żk hayvan├Żn, kurban olmaya engel bir kusurunun bulunmamas├Ż gerekir Kurban edilecek hayvan├Żn sa├░l├Żkl├Ż, d├╝zg├╝n, azalar├Ż tamam, besili olmas├Ż hem ibadetin gaye ve mahiyetine, hem de sa├░l├Żk kurallar├Żna uygun d├╝├żer K├Ât├╝r├╝m derecesinde hasta, zay├Żf ve d├╝├żk├╝n, baz├Ż azalar├Ż eksik, mesela bir veya iki g├Âz├╝ k├Âr, kulaklar├Ż ve boynuzlar├Ż k├Âk├╝nden kesilmi├ż, dili kesik, di├żlerinin tamam├Ż veya ├žo├░u d├Âk├╝lm├╝├ż, kuyru├░u ve memesi kesik hayvanlar kurban olmaz Ancak hayvan├Żn do├░u├żtan boynuzsuz, ├ża├ż├Ż, topal, biraz hasta, bir kula├░├Ż delinmi├ż veya y├Żrt├Żlm├Ż├ż olmas├Żnda kurban a├ž├Żs├Żndan bir sak├Żnca yoktur
Kurbanl├Żk hayvan├Żn canl├Ż olarak tart├Żl├Żp kilogram fiat├Ż ├╝zerinden anla├żarak veya kesildikten sonra eti tart├Żlarak fiyat├Żn├Żn belirlenmesi ile sat├Żn almak caiz midir?
Tane hesab├Ż ile sat├Żn al├Żnan hayvan├Żn kurban edilmesi caiz oldu├░u gibi; al├Żc├Ż ve sat├Żc├Ż aras├Żnda, sonunda anla├żmazl├Żk ├ž├Żkmamak ├żart├Ż ile, bedeli kesildikten sonra, etinin beher kilosu i├žin taraflarca ├Ânceden belirlenen fiyattan ├Âdenmek ├╝zere sat├Żn al├Żnan hayvan├Żn kurban olarak kesilmesi; yine, canl├Ż olarak tart├Żl├Żp beher kilosu i├žin takdir edilen bedel kar├ż├Żl├Ż├░├Żnda sat├Żn al├Żnan hayvan├Żn kurban edilmesi de caizdir Kurbanl├Żk hayvan├Żn taksitle veya visa kart├Ż ile sat├Żn al├Żnmas├Żnda da bir sak├Żnca yoktur
Ki├żinin kurban├Żn├Ż bizzat kendisinin kesmesi veya kesilirken ba├ż├Żnda bulunmas├Ż gerekir mi? Bu i├ż i├žin bir kimseyi ya da resmi veya ├Âzel bir hay├Żr kurumunu vekil edebilir mi?
Kurban kesmekle y├╝k├╝ml├╝ olan ki├żinin, kesece├░i kurban├Ż bizzat sat├Żn almas├Ż, kendisinin kesmesi veya kesilirken yan├Żnda bulunmas├Ż -kurban├Żn sahih olmas├Ż i├žin-gerekli de├░ildir Bunlar vekalet yoluyla da yap├Żlabilir ├ç├╝nk├╝ kurban mal├« bir ibadettir Mal├« ibadetlerde vekalet caizdir Hi├žbir mazeret olmadan da, ki├żi kendi ad├Żna kurban├Żn├Ż sat├Żn al├Żp kesmek ├╝zere g├╝vendi├░i bir kimseyi vekil tayin edebilir Vekil, hakiki ├żah├Żs olabilece├░i gibi, h├╝km├« ├żah├Żs, yani ├Âzel veya resmi bir kurulu├ż da olabilir Buna g├Âre, yurti├žinde veya yurtd├Ż├ż├Żnda bulunan kimselerden, isteyenlerin, ├Ânceden bedelini ├Âdeyerek, Diyanet ├Ł├żleri Ba├żkanl├Ż├░├Ż ve T├╝rkiye Diyanet Vakf├Ż'n├Żn m├╝├żterek organizesiyle, vekaleten kurbanlar├Żn├Ż kestirmeleri ve bu kurbanlar├Żn etlerinin yurti├ži veya yurtd├Ż├ż├Żndaki muhta├ž dinda├ż ve soyda├żlara ula├żt├Żr├Żlmas├Ż dinen caizdir
Kad├Żn Ve Ehl-i Kitap, Kurbanl├Żk Hayvan├Ż Kesebilir mi? Ve Kestikleri Yenir mi?
Bir m├╝sl├╝man├Żn, erkek olsun kad├Żn olsun usul├╝ne uygun olarak kesti├░i hayvanlar├Żn eti yenir Yine ehl-i kitap olan, yani peygamberlerden ve semavi kitaplardan birine inanm├Ż├ż olan (Yahudi, H├Żristiyan) lar├Żn kestikleri hayvanlar├Żn etleri de yenir Bu bak├Żmdan, m├╝sl├╝man bir kad├Żn├Żn yahut ehl-i kitap kad├Żn veya erke├░in kurbanl├Żk hayvan├Ż kesmesi caizdir Bunlar├Żn kestikleri kurban├Żn eti de yenir Ancak, kurban, bir ibadet oldu├░undan -imkan varsa- onu m├╝sl├╝man├Żn kesmesi daha uygun olur
Kurban etinden, m├╝sl├╝man olan kom├żulara hediye etmek caiz oldu├░u gibi, m├╝sl├╝man olmayan kom├żulara da vermek caizdir
Kurban├Żn derisi sat├Żlabilir mi?
Kurban├Żn derisini seccade veya evde kullan├Żlacak bir ├żey yapmak caiz oldu├░u gibi, bir fakire veya hay├Żr i├żlerine hizmet eden bir kurulu├ża vermek de caizdir Kurban├Żn derisi, kurban├Żn bir par├žas├Ż oldu├░undan, sat├Żlmas├Ż caiz olmad├Ż├░├Ż gibi, kurban├Ż kesene kasap ├╝creti olarak verilmesi de uygun de├░ildir
├ľl├╝ kurban├Ż diye bir ├żey var m├Żd├Żr?
Bilindi├░i gibi, ├Âlen bir kimsenin dini y├╝k├╝ml├╝l├╝kleri sona erer Bu itibarla ├Âl├╝ kurban├Ż diye bir ├żey s├Âz konusu de├░ildir Ancak, bir kimse, ├Âlm├╝├ż bulunan anne veya babas├Żna yahut di├░er yak├Żnlar├Żna sevab├Żn├Ż ba├░├Ż├żlamak ├╝zere, ├že├żitli hay├Żr kurumlar├Żna, fakir ve muhta├ž ki├żilere yard├Żmda bulunabilece├░i gibi, kurbanda kesebilir ├ľlen kimsenin kendisi i├žin kurban kesilmesine dair vasiyyeti yoksa, bu kurban etini fakirler yiyebilece├░i gibi, kurban kesen kimse ve zenginler de yiyebilir ├ľlenin vasiyyeti varsa, tamamen fakirlere yedirilmesi veya da├░├Żt├Żlmas├Ż gerekir B├Âyle bir kurban├Żn etinden kurban kesen mirasc├Żlar ve dinen zengin say├Żlanlar yiyemezler ├ľlen kimsenin vasiyyeti olmaks├Żz├Żn, sevab├Ż onun ruhuna ba├░├Ż├żlanmak ├╝zere kesilen kurban├Żn herhangi bir zamanda kesilmesi caiz ise de, kurban kesme g├╝nlerinde kesilmesi daha faziletli ve daha sevapl├Żd├Żr ├ľlenin vasiyyeti gere├░ince kesilen kurban ise ancak, kurban kesme g├╝nlerinde kesilir Vasiyyeti yoksa ├Âlen kimse i├žin mirasc├Żlar├Żn├Żn kurban kesmesi gerekmez
Te├żrik tekbirleri nedir? Kurban kesmeyenlerde te├żrik tekbirlerini getirir mi?
Bilindi├░i ├╝zere kurban bayram├Ż, kamer├« aylardan Zilhicce'nin onuncu g├╝n├╝ ba├żlar ve d├Ârt g├╝n devam eder Bayram├Żn d├Ârt g├╝n├╝ne, Arefe g├╝n├╝ de ilave edilince bu be├ż g├╝ne ''Eyyam├Ż Te├żrik'' denilir ki, ''Tekbir G├╝nleri'' demektir Bu tekbirlere de ''Te├żrik Tekbirleri'' denir Te├żrik tekbiri farz namazlar├Żn pe├żinden ├ż├Âyle al├Żn├Żr: "Allahu Ekber, Allahu Ekber, La ├Łlahe ├Łllallahu vallahu Ekber, Allahu Ekber Velillahilhamd'' Arefe g├╝n├╝n├╝n sabah namaz├Żndan itibaren bayram├Żn d├Ârd├╝nc├╝ g├╝n├╝ ikindi namaz├Żna kadar yirmi├╝├ž vakit farz namazlar├Żn├Żn pe├żinden, selamdan sonra bu tekbiri; bir defa getirmek vaciptir
├Łster cemaatle, ister yaln├Żz ba├ż├Żna namaz k├Żlan, kurban kesen veya kesmeyen yolcu olan veya olmayan kad├Żn-erke├░in, farz olan her namaz├Żn pe├żinden Te├żrik tekbirlerini getirmeleri gerekir
Kurban Bayram├Żn├Ż idrak etmek ├╝zereyiz Bu bak├Żmdan biraz da Bayramlar├Żn din├« ve mill├« hayat├Żm├Żzdaki ├Âneminden bahsetmek yerinde olur
├ľtedenberi her toplumun ve din mensuplar├Żn├Żn bayramlar├Ż olagelmi├żtir Bayram, ne├że ve sevin├ž g├╝n├╝ demektir Belli g├╝nlerde, s├╝slenmek, ne├żelenmek ve e├░lenmek suretiyle dinlenmek, s├Żk├Żnt├Żlar├Ż atarak rahatlamak, ├╝z├╝nt├╝leri b├Żrak├Żp topluca ho├ż vakit ge├žirmek bir ihtiya├žt├Żr
Bayramlar├Żn mill├« ve din├« duygular├Żn, inan├Ż├żlar├Żn peki├żmesi, taze ve canl├Ż tutulmas├Ż fonksiyonu yan├Żnda, toplumun birlik ve beraberli├░ini sa├░lamada ve bunun bireylerin bilincinde yer etmesinde de b├╝y├╝k ├Ânemi vard├Żr Ger├žekten din├« bayramlar, insanlar aras├Żnda kayna├żman├Żn, dostluklar├Ż ve ahbapl├Żklar├Ż ilerletmenin bir yolu olarak belli bir ├Âneme sahip olduklar├Ż gibi, din├« his ve ├żuurun sosyal boyutta tazelenmesinin de bir vesilesidir
Bayramlar, sosyal dayan├Ż├żma ve bar├Ż├ż ├żuurunun fertlere kuvvetle hakim oldu├░u g├╝nlerdir Darg├Żnlar├Żn kucakla├żmas├Ż, aralar├Żnda kin ve nefret bulunan kabile, aile ve ├żah├Żslar├Żn, d├╝├żmanl├Żk ve husumet duygular├Żn├Żn sevgiye d├Ân├╝├żmesi, k├╝├ž├╝klerin b├╝y├╝klere sayg├Ż, b├╝y├╝klerin k├╝├ž├╝klere sevgi g├Âstermesi, hastalar├Żn ziyaret edilmeleri, verilecek k├╝├ž├╝k hediyelerle ├žocuklar├Żn g├Ân├╝llerinin al├Żnmas├Ż, h├Żs├Żm ve akraban├Żn bir kere daha yeniden kayna├żmas├Ż, genellikle bayram g├╝nlerinde m├╝mk├╝n olmaktad├Żr
Hz Peygamber Medine'ye hicret ettiklerinde, Medinelilerin e├░lendikleri iki g├╝nleri vard├Ż Hz Peygamber: "Bu g├╝nler nedir? Diye sordu├░unda Medineliler: Biz cahiliyetten beri bu g├╝nlerde e├░leniriz'' dediler Bunun ├╝zerine Sevgili Peygamberimiz: "Allah size, o iki g├╝n yerine daha hay├Żrl├Ż iki bayram vermi├żtir'' (7) buyurmu├żtur O g├╝nden beri kutlanagelen bu iki bayram, m├╝sl├╝man milletlerin ayn├Ż zamanda mill├« bayramlar├Ż yerine de ge├žmi├żtir
Bayram g├╝nleri mutlak ve halis ibadet g├╝n├╝ olmad├Ż├░├Ż gibi, kat├Żks├Żz e├░lenme g├╝n├╝ de de├░ildir Bu iki hususu bir arada toplayan g├╝nlerdir Bayramlar├Ż, ibadet ve taatten tecrit edip, sadece oyun, e├░lence, zevk ve saf├ó g├╝n├╝ olarak anlamak yanl├Ż├ż oldu├░u gibi, me├żru oyunlardan ve m├╝bah e├░lencelerden tecrit edip, s├Żrf bir ibadet ve taat g├╝n├╝ olarak anlamak da hatal├Żd├Żr ├ç├╝nk├╝ insan├Żn manev├« varl├Ż├░├Ż yan├Żnda, madd├« varl├Ż├░├Żn├Żn da beslenmeye ihtiyac├Ż vard├Żr ├Łbadet ve taatlarla ruh ve kalp gibi manev├« varl├Ż├░├Żm├Żz tatmin edildi├░i gibi ├že├żitli ikram ve ziyafetlerle, belli ├Âl├ž├╝ler i├žinde yap├Żlan me├żru oyun ve e├░lencelerle de madd├« varl├Ż├░├Żm├Żz tatmin edilmi├ż olur Me├żru s├Żn├Żrlar i├žinde yap├Żlan oyun ve e├░lenceler, bayramlar├Żn ├Âz├╝nde mevcuttur Nitekim Hz Peygamber, bir bayram g├╝n├╝ habe├żliler taraf├Żndan oynanan kalkan ve m├Żzrak oyununu Hz Ai├że ile birlikte seyretmi├ż; yine Hz Ai├że'nin hane-i saadette mu├░anniye k├Żzlara baz├Ż ezgiler s├Âyletmesine ses ├ž├Żkarmam├Ż├żt├Żr(8) Ancak ├żuras├Ż unutulmamal├Żd├Żr ki, her├żeyin ifrad├Ż oldu├░u gibi oyun ve e├░lencenin de ifrad├Ż iyi de├░ildir Bu sebeple oyun ve e├░lence konusunda ├Âl├ž├╝l├╝ hareket etmek, me├żruiyet ve cevaz s├Żn├Żrlar├Żna dikkatle riayet etmek gerekir (9)
Bayram g├╝nlerinde annemizin-babam├Żz├Żn ellerini ├Âp├╝p hay├Żr dualar├Żn├Ż almal├Ży├Żz Kur'an-├Ż Kerim'de, Y├╝ce Allah'a ibadetten sonra, anne-babaya sayg├Ż ve iyilik emredilmi├ż, onlara kar├ż├Ż ''├Âf '' bile demek yasaklanm├Ż├żt├Żr (10) Akraba ve kom├żularla tebrikle├żerek kar├ż├Żl├Żkl├Ż sevgi ve sayg├Ż duygular├Żm├Żz├Ż aktarmal├Ży├Żz Kar├ż├Żla├żt├Ż├░├Żm├Żz herkese selam vermeli, tan├Żd├Ż├░├Żm├Żz ve tan├Żmad├Ż├░├Żm├Żz kimselerin bayram├Żn├Ż kutlamal├Ży├Żz Tan├Żd├Żklar├Żm├Żz├Ż ziyaret ederek, hat├Żrlar├Żn├Ż sormal├Ż ve g├Ân├╝llerini almal├Ży├Żz Hastahanelerde ve evlerde yatan hastalar├Ż g├Ârmeli, ├żifa dileklerimizi sunmal├Ży├Żz Yetimlerin ve kimsesiz ├žocuklar├Żn ba├żlar├Żn├Ż ok├żamal├Ż, onlara anne ve baba gibi davranmal├Ży├Żz ├çevremizdeki yoksullara ve bak├Żma muhta├ž ├žocuklara yard├Żm ellerimizi uzatmal├Ż, onlar├Żn da bayram sevinci ya├żamalar├Żn├Ż sa├░lamal├Ży├Żz Bizden dua bekleyen ├Âl├╝lerimizin mezarlar├Żna giderek ruhlar├Żn├Ż ├ż├ód etmeliyiz Tan├Żd├Żklar├Żm├Żzdan darg├Żn olanlar├Ż bar├Ż├żt├Żrmaya ├žal├Ż├żmal├Ż ve aralar├Żn├Ż bulmal├Ży├Żz ├çocuklara hediyeler da├░├Żtmal├Ż ve onlar├Ż sevindirmeliyiz Her zaman oldu├░u gibi, bayram g├╝nlerinde de y├╝ce dinimizin emretti├░i ├żekilde ├ževremizdeki insanlara iyi davranmal├Ż, incitici ve zarar verici davran├Ż├żlardan sak├Żnmal├Ży├Żz B├╝t├╝n bunlar, toplum fertlerini birbiriyle kayna├żt├Żrarak mill├« birlik ve beraberli├░in sa├░lanmas├Żnda; devleti ve milleti rahats├Żz eden ayr├Żl├Żk ve d├╝├żmanl├Żklar├Żn bertaraf edilmesinde etkili olan hususlard├Żr
1- Bkz Tirmizî, Edâhî, 11, Hadis No: 1507
2- Mâide, 27
3- Saffât, 102-110
4- Acl├╗ni, Ke├żf├╝l-Haf├ó, c 1, s 109
5- Hac, 37
6-Prof Dr S├╝leyman ULUDA├É, ├Łsl├óm'da Emir ve Yasaklar├Żn Hikmeti, TDV Yay├Żn├Ż, s 99, 100, 101
7- Eb├╗ D├óv├╗d, S├ól├ót, 245; Nes├ó├«, S├ól├ót├╝'l-├Łdeyn, 1; Tecr├«d-i Sarih Tercemesi, c 3, s 157
8- Bkz Buh├ór├«, ├Łdeyn, 3; M├╝slim, ├Łdeyn, 16
9- ULUDAÐ; age, s 101, 102, 103
10- ├Łsr├ó, 23


Rabbim,her vesiLede SEN├ŁN keremin sakl├Żd├Żr,
SebepLer say├Żs├Żnca hamd SANA....


“Benimdir” diye bildiklerim Senindir
Beni bende olanlara bende etme
“Ben” diye bildi├░im de Senin emrindir
Beni bende b├Żrak├Żp Senden etme
Rabbim, y├╝z├╝m├╝ Sana d├Ând├╝m
G├Ânl├╝m├╝ de Sana ├ževir
Rabbim, bir Seni bir bildim
Sevdalar├Żm├Ż Sende bitir...